Electrophysiology CINRE, hospital BORY
Migotanie Przedsionków: Wytyczne (2026) Kompendium / 7.3 Skala CHA₂DS₂-VA i ryzyko udaru mózgu w migotaniu przedsionków

Skala CHA₂DS₂-VA i ryzyko udaru mózgu w migotaniu przedsionków


Najwięcej danych klinicznych jest dostępnych dla skali CHA2DS2-VASc.

  • w której płeć żeńska jest jednym z parametrów jako czynnik ryzyka.
  • Jednak płeć żeńska jest czynnikiem ryzyka w starszym wieku > 65 lat (głównie z powodu zmian hormonalnych).
    • pozostaje też pytanie, jaką płeć należy uwzględniać u pacjenta po transpłciowej hormonalnej i chirurgicznej tranzycji do płci przeciwnej.
  • Dlatego od 2024 roku zaczęto stosować skalę CHA2DS2-VA,
    • w której usunięto płeć żeńską jako czynnik ryzyka.

Ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych (TE) i udaru mózgu jest niemal identyczne,

  • niezależnie od tego, czy oblicza się je za pomocą skali CHA2DS2-VASc czy CHA2DS2-VA.
Infografika przedstawiająca skalę CHA₂DS₂-VA z poszczególnymi czynnikami ryzyka oraz jej związek z ryzykiem udaru niedokrwiennego mózgu w migotaniu przedsionków.
Skala CHA2DS2-VA
Parametr Kryteria (musi być spełnione co najmniej 1 kryterium) Punkty
Chronic heart failure
(Przewlekła niewydolność serca)
  • Objawy lub parametry niewydolności serca
    • niezależnie od frakcji wyrzutowej (HFrEF, HFmrEF, HFpEF).
1
Hypertension
(Nadciśnienie tętnicze)
  • Stosowanie leków hipotensyjnych
  • Ciśnienie tętnicze > 140/90 mmHg
    • (co najmniej 3 pomiary domowe w odstępach ≥ 1 dzień)
1
Age (≥ 75 years)
(Wiek ≥ 75 lat)
  • Wiek pacjenta ≥ 75 lat
2
Diabetes mellitus
(Cukrzyca)
  • Cukrzyca typu 1 lub typu 2
  • Stężenie glukozy w osoczu na czczo > 7 mmol/l
  • HbA1c > 6,5 %
  • Przypadkowe stężenie glukozy w osoczu > 11 mmol/l
1
Stroke
(Udar)
  • Udar niedokrwienny mózgu
  • Przemijający napad niedokrwienny
  • Powikłania zakrzepowo-zatorowe
2
Vascular disease
(Choroba naczyniowa)
  • Choroba wieńcowa
    • Dławica piersiowa
    • Po zawale mięśnia sercowego
    • Po rewaskularyzacji wieńcowej
    • Angiografia wieńcowa w TK (> 50 % zwężenia)
    • Dodatni test wysiłkowy
  • Choroba tętnic obwodowych
    • Chromanie przestankowe
    • Po rewaskularyzacji
  • Choroba aorty
    • Po interwencji w obrębie aorty
    • Blaszka miażdżycowa w aorcie (≥ 4 mm)
1
Age (65–74 years)
(Wiek 65–74 lata)
  • Wiek pacjenta 65–74 lata
1

Udar niedokrwienny mózgu (IS)

  • jest głównym parametrem statystycznym wykorzystywanym przy opracowywaniu skal oceny ryzyka zakrzepowo-zatorowego w migotaniu przedsionków (MP).
  • Udar niedokrwienny mózgu powoduje objawy u pacjenta, które są diagnozowane przez system opieki zdrowotnej i mogą być powiązane z MP.
  • Inne zdarzenia zakrzepowo-zatorowe, na przykład:
    • krwiomocz, niedokrwienie kończyny dolnej lub dławica piersiowa, są trudniejsze do powiązania przez system opieki zdrowotnej z MP.
  • Dlatego pojęcie ryzyka zakrzepowo-zatorowego w MP na ogół odnosi się do ryzyka zatorowego udaru niedokrwiennego mózgu.

Migotanie przedsionków i ryzyko udaru mózgu według skali CHA2DS2-VA (1 rok)
Skala CHA2DS2-VA Ryzyko udaru mózgu (bez NOAC) Ryzyko udaru mózgu (z NOAC)
00,5 %0,2 %
11,5 %0,5 %
23 %1,0 %
35 %1,8 %
47 %2,6 %
511 %3,9 %
614 %5,4 %
715 %5,1 %
819 %6,8 %

Istnieje konsensus, że leczenie przeciwkrzepliwe (OAC) w MP jest wskazane,

  • jeśli ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych (udar niedokrwienny mózgu) wynosi > 1–2 % rocznie.

W leczeniu przeciwkrzepliwym (OAC) w MP obowiązują następujące wyjątki:

  • OAC (preferencyjnie NOAC lub warfaryna) jest zawsze wskazane niezależnie od punktacji w skali CHA2DS2-VA, jeśli pacjent ma:
    • Kardiomiopatię przerostową
    • Amyloidozę serca
  • OAC (zawsze warfaryna) jest zawsze wskazane niezależnie od punktacji w skali CHA2DS2-VA, jeśli pacjent ma:
    • Zwężenie zastawki mitralnej (umiarkowane lub ciężkie)
    • Zastawkę mechaniczną.
Powikłania zakrzepowo-zatorowe (udar niedokrwienny mózgu) i migotanie przedsionków Klasa
Doustne leczenie przeciwkrzepliwe u pacjentów z MP jest wskazane zgodnie ze skalą CHA2DS2-VA,
  • niezależnie od tego, czy MP jest napadowe, przetrwałe, utrwalone, objawowe czy bezobjawowe.
I
Doustne leczenie przeciwkrzepliwe jest zalecane u pacjentów z MP i punktacją w skali CHA2DS2-VA ≥ 2. I
Doustne leczenie przeciwkrzepliwe należy rozważyć u pacjentów z MP i punktacją w skali CHA2DS2-VA = 1. IIa
Doustne leczenie przeciwkrzepliwe (preferencyjnie NOAC) jest wskazane u wszystkich pacjentów niezależnie od punktacji w skali CHA2DS2-VA z
  • kardiomiopatią przerostową lub
  • amyloidozą serca
I
Warfaryna jako leczenie przeciwkrzepliwe jest wskazana u wszystkich pacjentów niezależnie od punktacji w skali CHA2DS2-VA z
  • zastawką mechaniczną lub
  • zwężeniem zastawki mitralnej (umiarkowanym lub ciężkim)
I
Doustne leczenie przeciwkrzepliwe można rozważyć u pacjentów z subklinicznym MP (z wykrytym AHRE). IIb
Zaleca się regularną ponowną ocenę punktacji w skali CHA2DS2-VA (co 6–12 miesięcy) lub w razie zmiany stanu pacjenta (osiągnięcie 65. roku życia, rozwój nadciśnienia tętniczego, cukrzycy itp.). I

AHRE (Atrial High Rate Episodes)

  • są rozpoznawane za pomocą CIED (Cardiac Implantable Electronic Devices),
    • które posiadają elektrodę przedsionkową rejestrującą aktywność elektryczną przedsionków.
  • AHRE to epizod tachyarytmii przedsionkowej trwający > 5 min i o częstości > 170/min.
  • AHRE wykryte przez elektrodę przedsionkową CIED mogą odpowiadać:
    • trzepotaniu przedsionków, częstoskurczowi przedsionkowemu, migotaniu przedsionków.

Niniejsze wytyczne są nieoficjalne i nie stanowią oficjalnych wytycznych wydanych przez żadne profesjonalne towarzystwo kardiologiczne. Służą wyłącznie celom edukacyjnym i informacyjnym.

Peter Blahut, MD

Peter Blahut, MD (Twitter(X), LinkedIn, PubMed)