Electrophysiology CINRE, hospital BORY
Atriyal Fibrilasyon: Kılavuzlar (2026) Kompendiyum / 14.1 Atriyal Fibrilasyon Ablasyonu – Prensip ve Yöntemler

Atriyal Fibrilasyon Ablasyonu – Prensip ve Yöntemler


Ablasyon; dokunun ısı, soğuk veya başka bir enerji kaynağı kullanılarak ortadan kaldırılması ya da inaktive edilmesi anlamına gelir.

  • Kardiyolojide atriyal fibrilasyon (AF) ve diğer aritmilerin ablasyonu için üç yöntem kullanılmaktadır:
    • Radyofrekans ablasyon – miyokardın ısı ile destrüksiyonu
    • Kriyoablasyon – miyokardın dondurularak destrüksiyonu
    • Pulsed field ablasyon – miyokardın elektriksel impulslarla destrüksiyonu
Atriyal fibrilasyon için kateter ablasyon yöntemlerini karşılaştıran şema; kriyoablasyon, radyofrekans ablasyonu ve nabız alanı ablasyonunu içermekte olup atriyal miyokardda lezyon oluşum mekanizmalarındaki farklılıkları göstermektedir.
Atriyal fibrilasyon ablasyonu – yöntemler (temel karşılaştırma)
Radyofrekans ablasyon
  • Prensip: Kateter ucu ısıtılır (~50 °C).
  • Metodoloji: Her bir pulmoner ven çevresinde nokta nokta lezyonlar oluşturulur.
  • İşlem süresi: 90–180 dk.
  • Komplikasyonlar: Atriyo-özofageal fistül, frenik sinir hasarı, pulmoner ven stenozu.
Kriyoablasyon
  • Prensip: Kateter ucunda balon bulunur ve ostiyum düzeyinde pulmoner vene ilerletilir.
  • Metodoloji: Her bir venin ostiyumundaki balon dondurulur (~ −50 °C).
  • İşlem süresi: ~60 dk.
  • Komplikasyonlar: Frenik sinir hasarı.
Pulsed field ablasyon
  • Prensip: Kateter distal ucunda pulmoner ven ostiyumunda “küre” veya “çiçek” şeklinde açılır.
  • Metodoloji: Kateter üzerindeki elektrotlar kısa elektriksel impulslar (elektroporasyon) verir.
  • İşlem süresi: ~60 dk.
  • Komplikasyonlar: Minimal, pratik olarak yoktur.
Paroksismal ve persistan atriyal fibrilasyonu karşılaştıran şema; atriyal miyokardda aritmojenik odakların dağılımındaki farklılıkları ve buna eşlik eden EKG bulgularını göstermektedir.

AF ablasyonu ve pulmoner ven izolasyonu

  • AF başlangıçta paroksismal olarak ortaya çıkar ve %90 oranında pulmoner ven ostiyumları bölgesinden kaynaklanır; burada AF tetikleyicisi ve substratı yakın komşulukta yer alır.
    • Aktive olmuş substrattan kaynaklanan elektriksel impulslar pulmoner ven ostiyumlarından sol atriyuma yayılır.
    • Başlangıçta bu mekanizma klinik olarak paroksismal AF şeklinde ortaya çıkar.
  • Birkaç yıl sonra substrat sol atriyumun diğer bölgelerine (tavan, posterior duvar, mitral istmus) yayılır.
    • Bu genişlemiş substrat klinik olarak persistan AF şeklinde ortaya çıkar.
  • Pulmoner ven izolasyonu (kullanılan yöntemden bağımsız olarak) ostiyum düzeyinde hem tetikleyiciyi hem de substratı elektriksel olarak izole eder.
    • Bu nedenle pulmoner ven izolasyonu paroksismal AF’de en etkilidir.
  • Eğer substrat pulmoner ven ostiyumları dışında da mevcutsa (persistan AF),
    • daha kapsamlı ablasyon uygulanır (tavan, posterior duvar, mitral istmus, süperior vena kava).
Atriyal fibrilasyonu gösteren şema; pulmoner ven ostiyumları, sol atriyal apendiks ve posterior duvar dahil olmak üzere sol ve sağ atriyumdaki tetikleyicilerin ve aritmojenik substratın lokalizasyonunu göstermektedir.

Pulsed field ablasyon (temel prosedür)

  1. Kasık bölgesinden femoral venlere kılıflar yerleştirilir (2 sol, 1 sağ); bu kılıflar aracılığıyla kateterler inferior vena kava üzerinden sağ atriyuma ilerletilir:
    • Sol tarafta: intrakardiyak ekokardiyografi (ICE), koroner sinüse yerleştirilen kateter.
    • Sağ tarafta: transseptal ponksiyon iğnesi.
  2. ICE eşliğinde fossa ovalis üzerinden transseptal ponksiyon yapılır.
  3. Daha sonra ablasyon kateteri fossa ovalis üzerinden sol atriyuma ilerletilir.
  4. Atriyal fibrilasyon ablasyonu sırasında ablasyon kateterini gösteren şema; pulmoner ven izolasyonunda kullanılan sepet ve çiçek pozisyonlarını göstermektedir.
  5. Pulsed field ablasyon için özel bir kateter kullanılır,
    • sol atriyumda 5 spline’dan oluşan “çiçek” konfigürasyonunda açılır,
    • her spline 4 elektrot içerir (pozitif ve negatif).
    • Puls uygulaması sırasında pozitif ve negatif elektrotlar arasında güçlü bir elektrik alanı oluşur,
      • bu durum elektrotlar arasında iyon ve elektron hareketine neden olur.
    • Partiküller kardiyomiyosit membranlarından geçerek porlar oluşturur,
      • elektroporasyon olarak adlandırılan bu süreç miyokardın ve aritmojenik substratın destrüksiyonuna yol açar.
    Atriyal fibrilasyon ablasyonunu gösteren şema; sol üst pulmoner ven izolasyonunu ve ablasyon kateterinin sepet ve çiçek pozisyonunda yerleştirilmesini göstermektedir.
  6. Kateter her bir pulmoner vene sırasıyla yerleştirilir; önce oval (basket) konfigürasyonda, ardından “çiçek” konfigürasyonunda.
    • Her iki konfigürasyonda da elektriksel impulslar uygulanır.
  7. Pulsed field ablasyon kardiyoselektiftir:
    • kardiyomiyositlerde ve aritmojenik substratta geri dönüşümsüz elektroporasyon oluşturur,
    • çevre dokular (damarlar, sinirler, özofagus) etkilenmez.
Atriyal fibrilasyon ablasyonu Sınıf
Pulsed field ablasyon (radyofrekans veya kriyoablasyon değil), atriyal fibrilasyon ablasyonunda tercih edilen yöntem olarak önerilir. I

Bu kılavuzlar resmi değildir ve herhangi bir profesyonel kardiyoloji derneği tarafından yayımlanan resmi kılavuzları temsil etmez. Yalnızca eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır.

Peter Blahut, MD

Peter Blahut, MD (Twitter(X), LinkedIn, PubMed)