Digoksyna

Digoksyna nie wiąże się bezpośrednio z receptorami sercowymi, lecz stymuluje nerw błędny,

nie wpisuje się w klasyczną klasyfikację Vaughan–Williams i dlatego jest kategoryzowana jako „inny lek przeciwarytmiczny”.
„Inne leki przeciwarytmiczne” bywają czasem określane jako klasa V.

Klasyfikacja:

Mechanizm działania:

Wpływ na MP:

Zwalnia odpowiedź komór podczas epizodu migotania przedsionków (MP), ponieważ hamuje węzeł AV

Digoksyna ma ograniczony efekt przy zwiększonym napięciu układu współczulnego: podczas wysiłku fizycznego lub psychicznego, w zawodach związanych ze stresem,
w takich sytuacjach zaleca się beta-adrenolityki do kontroli częstości rytmu w MP.

Digoksyna a migotanie przedsionków (MP)
Nazwy handlowe
Digoxin, Lanoxin, Lanicor, Lanacordin
Wskazania
Ostra kontrola odpowiedzi komór w trakcie MP głównie u pacjentów z frakcją wyrzutową < 40 % Przewlekła kontrola odpowiedzi komór w trakcie MP głównie u pacjentów z frakcją wyrzutową < 40 %
Dawkowanie
Ostra kontrola częstości rytmu w MP (dożylnie) 0,25–0,5 mg (dożylnie) podawane przez 5–10 minut Druga dawka 0,25 mg (dożylnie) co 6 godzin, jeśli nie uzyskano wystarczającego zwolnienia częstości rytmu Maksymalna dawka w ciągu 24 godzin wynosi 1,5 mg Przewlekła kontrola częstości rytmu w MP (doustnie) 0,0625–0,25 mg raz na dobę; dawka jest wysoce zindywidualizowana
Początek działania
5–60 min (dożylnie) 1–2 h (doustnie)
Efekt
Zmniejsza częstość rytmu w MP o 10–30 %
Czas działania
3–4 dni (dożylnie) 3–4 dni (doustnie)
Terapeutyczne stężenie w surowicy
0,8–2 ng/ml – poza tym zakresem leczenie jest nieskuteczne
Przeciwwskazania
MP z preekscytacją (fala delta w EKG) Migotanie komór Częstoskurcz komorowy Blok AV II lub III stopnia Bradykardia (< 50/min) Zespół chorego węzła zatokowego Przerostowa kardiomiopatia zawężająca Ostry zawał mięśnia sercowego Ciężka hipo-/hiperkaliemia, hipomagnezemia Ostre zapalenie mięśnia sercowego Kardiomiopatia restrykcyjna Niedoczynność tarczycy Alergia na digoksynę

Monitorowanie pacjenta po rozpoczęciu terapii digoksyną:

Odstawić lek, jeśli wystąpią przeciwwskazania, zwłaszcza arytmie wynikające z toksyczności
Odstawić lek lub zmniejszyć dawkę w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

Monitorowanie pacjenta po rozpoczęciu terapii digoksyną
Czas od rozpoczęcia	Co monitorować	Powód przerwania leczenia
Tydzień 1	EKG Częstość rytmu serca Stężenie potasu (K⁺) Stężenie digoksyny w surowicy	Bradykardia < 50/min Blok AV II lub III stopnia Stężenie digoksyny w surowicy > 2.0 ng/ml Hipokaliemia
Miesiąc 1	EKG Częstość rytmu serca Stężenie potasu (K⁺) Stężenie digoksyny w surowicy	Bradykardia < 50/min Blok AV II lub III stopnia Stężenie digoksyny w surowicy > 2.0 ng/ml Hipokaliemia Niewystarczająca odpowiedź kliniczna
6–12 miesięcy	EKG Częstość rytmu serca Stężenie potasu (K⁺) Stężenie digoksyny w surowicy	Bradykardia < 50/min Blok AV II lub III stopnia Stężenie digoksyny w surowicy > 2.0 ng/ml Hipokaliemia Niewystarczająca odpowiedź kliniczna

Działania niepożądane:

Arytmiе komorowe (pobudzenia dodatkowe komorowe, bigeminia, trigeminia, częstoskurcz komorowy [VT], VT dwukierunkowy, zjawisko R-na-T)
Zaburzenia widzenia (nieostre widzenie, żółte lub zielone widzenie – ksantopsja)
Wysypka skórna (plamisto-grudkowa, pęcherzowa itd.)
Ból głowy
Lęk, splątanie, depresja, omamy
Blok AV (II i III stopnia)
Biegunka
Trombocytopenia
Częstoskurcz przedsionkowy

Digoksyna i beta-adrenolityki są stosowane do kontroli częstości rytmu komór w MP (nie do utrzymania rytmu zatokowego).

Digoksyna vs. beta-adrenolityki w migotaniu przedsionków (MP)
Cecha	Digoksyna	Beta-adrenolityki
Preferowani pacjenci	Pacjenci mało aktywni z frakcją wyrzutową < 40 %	Większość pacjentów – zwłaszcza z chorobą wieńcową i przewlekłym stresem
Efekt	Zwalnia częstość rytmu głównie w spoczynku	Zwalniają częstość rytmu w spoczynku i podczas wysiłku
Zastosowanie	Często jako leczenie dodane do beta-adrenolityków lub niedihydropirydynowych blokerów kanału wapniowego	Lek pierwszego wyboru do kontroli częstości rytmu
Ograniczenia	Ograniczony efekt podczas wysiłku, ryzyko toksyczności	Ostrożnie w bradykardii, astmie/POChP, hipotensji
Działania niepożądane	Nudności, wymioty, arytmie (blok AV, tachyarytmie komorowe), zaburzenia widzenia (ksantopsja)	Bradykardia, hipotensja, zmęczenie, skurcz oskrzeli, pogorszenie NS u pacjentów w dekompensacji

CAD – choroba wieńcowa, BB – beta-adrenolityki, non-DHP CCB – niedihydropirydynowe blokery kanału wapniowego