Electrophysiology CINRE, hospital BORY
Atriyal Fibrilasyon: Kılavuzlar (2026) Kompendiyum / 13.5 Atriyal fibrilasyonun antikoagülasyonu ve kardiyoversiyonu

Atriyal fibrilasyonun antikoagülasyonu ve kardiyoversiyonu


Kardiyoversiyonun (farmakolojik veya elektriksel) en ciddi komplikasyonu kardiyoembolik inmedir.

Atriyal fibrilasyon kardiyoversiyonu sonrasında sinüs ritminin yeniden sağlanmasıyla sol atriyal apendiksten trombüs embolizasyonuna bağlı inme riskini gösteren şema.

Herhangi bir kardiyoversiyon öncesinde, özellikle sol atriyal apendikste olmak üzere sol atriyum trombüsü dışlanmalıdır.

  • Kardiyoversiyon vital (urgent) endikasyonla yapılıyorsa trombüsün dışlanması gerekmez.

Apendikste trombüs oluşum riskini yansıtan bir parametre sol atriyal apendiks boşalma hızıdır,

  • transözofageal ekokardiyografi ile ölçülür,
  • düşük boşalma hızında <40 cm/s, antikoagülasyona rağmen apendiks trombüsü oluşabilir.
  • Ancak apendiks hızı rutin olarak ölçülmez ve bu nedenle skorlama sistemlerine (CHADS2, ATRIA, CHA2DS2-VA vb.) parametre olarak dahil edilmemiştir.
Sol atriyal apendiks boşalma hızı ve apendikste trombüs oluşum riski
Boşalma hızı Trombüs riski – antikoagülasyon altında persistan/permanent AF
< 20 cm/s 15–20 %
20–40 cm/s 5–10 %
40–50 cm/s < 2–5 %
> 50 cm/s < 1 %

AF’de tromboembolik riske odaklanan tüm skorlama sistemleri (günümüzde CHA2DS2-VA skoru)

  • AF’li bir hastanın 1 yıl içinde (antikoagülasyon olmaksızın) inme geçirme % riskini gösterir.
  • Önce trombüs oluşmalı, ardından beyne embolize olmalıdır.
    • Embolus en sık serebral arterlere gider (%50–70),
    • ancak alt ekstremite arterlerine, böbreklere vb. de embolize olabilir.

Sol atriyumda (apendikste) trombüs oluşum riskini yansıtan bir skorlama sistemi mevcut değildir.

  • Mevcut tüm sistemler tromboemboliyi, yani trombüs oluşumunu takiben embolizasyonu ele alır.
  • Ancak trombüslerin çoğu embolize olmaz ve apendikste kalır.
Sol atriyal apendiksten trombüsün embolizasyon riski
Durum Risk Zaman aralığı
Antikoagülasyon olmadan 5–20 % 1 yıl içinde
Antikoagülasyon ile < 2 % 1 yıl içinde
Kardiyoversiyon sırasında 10–15 % peri-prosedürel

Hastada en sık apendikste olmak üzere atriyal trombüs varsa,

  • AF kardiyoversiyonu kontrendikedir; AF tedavi stratejisi olarak hız kontrolü endikedir.
Trombüs rezolüsyonu için tercih edilen antikoagülasyon warfarindir.
Antikoagülasyon altında trombüs rezolüsyonu
Tedavi süresi Trombüs rezolüsyonu olasılığı Not
4 hafta 50–70 % NOAC veya warfarin
6–12 hafta 70–80 % NOAC veya warfarin

Kardiyoversiyon sırasında ve sonrasında kardiyoembolik inme şu nedenlerle gelişebilir:

  • Önceden mevcut atriyal trombüs (en sık sol atriyal apendikste)
  • Atriyal stunning nedeniyle kardiyoversiyon sonrası yeni trombüs oluşumu.

Atriyal stunning

  • Sinüs ritmine kardiyoversiyon sonrası mekanik atriyal disfonksiyon, yani “atriyal stunning”.
  • Kardiyoversiyonun (farmakolojik veya elektriksel) hemen ardından ortaya çıkar ve < 48 saat sürer.
    • >1 yıl süren uzun süreli AF’de, birkaç gün ile 4 haftaya kadar devam edebilir.
  • Atriyumların sinüs ritminde tam mekanik fonksiyonunu geri kazanması günler–haftalar alır.
  • EKG’de P dalgası normaldir ancak atriyal mekanik fonksiyon azalmıştır,
    • trombüs oluşumu için zemin oluşturur.

Atriyal stunning – ekokardiyografik risk faktörleri:

  • Spontan eko kontrast
  • Sol atriyum >5 cm veya >45 ml/m2

Kardiyoversiyon (farmakolojik veya elektriksel) öncesinde 4 hafta antikoagülasyon endikedir,

  • CHA2DS2-VA skorundan bağımsız olarak.
  • 4 haftalık süre ampiriktir ve gözlemsel çalışmalara dayanmaktadır.
  • Bazı olgularda trombüsü dışlamak için transözofageal ekokardiyografi endikedir
    • 4 hafta antikoagülasyona rağmen; endikasyonlar aşağıdaki tabloda listelenmiştir.
Kardiyoversiyon öncesi TEE – antikoagülasyona rağmen endikasyonlar
Geçirilmiş geçici iskemik atak (TIA) öyküsü
İnme öyküsü
Düzensiz antikoagülan kullanımı
INR < 2 (warfarin kullanımı sırasında)
İntrakardiyak trombüs öyküsü (özellikle sol atriyal apendiks)
Sol atriyal apendiks boşalma hızı < 20 cm/s öyküsü

Hasta kardiyoversiyon öncesinde 4 hafta antikoagülasyon almak zorunda değildir

  • eğer kardiyoversiyon öncesinde (24 saatten eski olmayan) transözofageal ekokardiyografi ile sol atriyum trombüsü dışlanmışsa.

Kardiyoversiyondan (farmakolojik veya elektriksel) sonraki ilk 30 gün içinde kardiyoembolik inme riski

  • antikoagülasyon olmaksızın %5–10’dur; atriyal stunning nedeniyle.

Elektriksel kardiyoversiyon sonrası her zaman 4 hafta antikoagülasyon uygulanır (başarı veya başarısızlıktan bağımsız olarak),

  • CHA2DS2-VA skorundan bağımsız olarak, çünkü elektrik şoku atriyumda elektromekanik değişikliklere neden olur.
    • Tipik atriyal stunning yalnızca sinüs ritmine kardiyoversiyon sağlandıysa ortaya çıkar.
  • 4 haftadan sonra antikoagülasyon CHA2DS2-VA skoruna göre sürdürülür.

Farmakolojik kardiyoversiyon sonrası her zaman 4 hafta antikoagülasyon uygulanır,

  • sinüs ritmine konversiyon gerçekleşmişse, miyokard stunning nedeniyle CHA2DS2-VA skorundan bağımsız olarak.
  • 4 haftadan sonra antikoagülasyon CHA2DS2-VA skoruna göre sürdürülür.

Başarısız farmakolojik kardiyoversiyon sonrası antikoagülasyon uygulanması gerekmez,

  • sinüs ritmine konversiyon gerçekleşmemişse ve CHA2DS2-VA skoru 0 ise.

Urgent veya akut kardiyoversiyon öncesinde tromboemboli profilaksisi şunları içerebilir:

  • UFH 5000 IU (kardiyoversiyondan 30 dakika önce) veya
  • NOAC (kardiyoversiyondan 2–4 saat önce) veya
  • LMWH (kardiyoversiyondan 1–3 saat önce)
Antikoagülasyon ve kardiyoversiyon Sınıf
Atriyal fibrilasyon/flutter için elektif kardiyoversiyon (farmakolojik veya elektriksel) öncesinde, CHA₂DS₂-VA skorundan bağımsız olarak en az 4 hafta antikoagülasyon (NOAC veya warfarin) önerilir. I
Atriyal fibrilasyon/flutter için elektif kardiyoversiyon (farmakolojik veya elektriksel) öncesinde, hasta kardiyoversiyondan önce en az 4 hafta antikoagülasyon almamışsa, sol atriyum trombüsünü dışlamak için (24 saatten eski olmayan) transözofageal ekokardiyografi önerilir. I
Aşağıdaki tüm kriterler sağlanıyorsa sol atriyum trombüsü dışlanmış kabul edilir:
  • Non-valvüler yeni tanı AF, süresi < 24 saat (semptomlara göre)
  • CHA₂DS₂-VA skoru 0–1
  • TIA veya inme öyküsü yok
  • EF > 50 %
I
Kardiyoversiyon (farmakolojik veya elektriksel) sonrasında, kardiyoversiyon başarısından, sinüs ritminin varlığından (bu 4 hafta boyunca) ve CHA₂DS₂-VA skorundan bağımsız olarak en az 4 hafta antikoagülasyon önerilir. I

Bu kılavuzlar resmi değildir ve herhangi bir profesyonel kardiyoloji derneği tarafından yayımlanan resmi kılavuzları temsil etmez. Yalnızca eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır.

Peter Blahut, MD

Peter Blahut, MD (Twitter(X), LinkedIn, PubMed)